Nhiên liệu hàng không bền vững (Sustainable Aviation Fuel - SAF) là thuật ngữ chính được ngành hàng không sử dụng để mô tả nhiên liệu hàng không phi truyền thống, phân biệt với loại nhiên liệu hydro carbon truyền thống có nguồn gốc từ hóa thạch như Jet A-1.
SAF là một giải pháp thay thế cho nhiên liệu máy bay truyền thống, được sản xuất từ các nguồn nguyên liệu không phải dầu mỏ như chất thải sinh học, dầu ăn đã qua sử dụng, mỡ động vật, chất thải nông nghiệp, và các loại sinh khối khác. SAF được thiết kế để giảm đáng kể lượng khí thải nhà kính trong ngành hàng không, góp phần hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Các công nghệ sản xuất SAF
SAF hiện được sản xuất qua nhiều công nghệ khác nhau, đã được chuẩn hóa bởi ASTM, bao gồm:
- Fischer-Tropsch (FT): Chuyển đổi sinh khối hoặc chất thải thành khí tổng hợp, sau đó tổng hợp thành nhiên liệu máy bay.
- Hydroprocessed Esters and Fatty Acids (HEFA): Xử lý dầu thực vật, mỡ động vật, dầu ăn đã qua sử dụng thành nhiên liệu.
- Alcohol-to-Jet (ATJ): Chuyển đổi cồn (ethanol, isobutanol) từ sinh khối thành nhiên liệu.
- Catalytic Hydrothermolysis (CHJ): Xử lý các loại dầu và mỡ dưới nhiệt độ, áp suất cao với xúc tác để tạo ra nhiên liệu máy bay.
- Các công nghệ khác: Như Synthesized Iso-Paraffins (SIP), Hydrocarbon-Hydroprocessed Esters and Fatty Acids (HC-HEFA), Co-processing v.v.
Lợi ích của SAF
- Giảm phát thải khí nhà kính: SAF có thể giảm lượng khí thải CO₂ vòng đời lên tới 80% so với nhiên liệu máy bay truyền thống, tùy thuộc vào nguồn nguyên liệu và công nghệ sản xuất.
- Chất lượng không khí tốt hơn: SAF chứa ít lưu huỳnh và các hợp chất thơm, giúp động cơ máy bay đốt cháy sạch hơn, giảm phát thải các chất ô nhiễm như bụi mịn và SOx.
- Tương thích với hạ tầng hiện tại: SAF là “drop-in fuel”, có thể pha trộn với nhiên liệu Jet A1 truyền thống (tỷ lệ pha trộn từ 10% đến 50% tùy loại) và sử dụng ngay trên máy bay và cơ sở hạ tầng hiện có mà không cần thay đổi kỹ thuật.
- Đa dạng nguồn nguyên liệu: SAF tận dụng các nguồn tài nguyên tái tạo, không cạnh tranh với thực phẩm, góp phần phát triển kinh tế tuần hoàn và tăng cường an ninh năng lượng.
- Tạo cơ hội kinh tế mới: Việc mở rộng sản xuất SAF sẽ tạo ra việc làm mới, đặc biệt ở các vùng nông thôn nơi cung cấp nguyên liệu đầu vào.
Những hạn chế của SAF
- Chi phí cao: SAF hiện có giá thành cao hơn từ 2–5 lần so với nhiên liệu truyền thống, chủ yếu do quy mô sản xuất còn nhỏ và công nghệ mới.
- Nguồn cung hạn chế: Sản lượng SAF hiện chỉ chiếm khoảng 0,1% tổng thị trường nhiên liệu hàng không toàn cầu, do nguồn nguyên liệu đầu vào còn hạn chế và cạnh tranh với các ngành khác.
- Hiệu quả giảm phát thải phụ thuộc vào vòng đời: Lượng CO₂ thải ra khi bay không khác biệt nhiều so với nhiên liệu truyền thống; lợi ích về phát thải chủ yếu đến từ việc nguyên liệu đầu vào hấp thụ CO₂ trong quá trình sinh trưởng và sản xuất.
- Cần chính sách hỗ trợ: Để mở rộng quy mô sản xuất và giảm giá thành, cần sự hỗ trợ mạnh mẽ từ chính phủ và các chính sách đồng bộ trên toàn cầu.
Nguồn: Internet
Vie
Eng
